::::   Şairin eşqi təməli: (Yazı)   

Şairin eşqi təməli

Şer dediyin ilhamdır, bu ilham Pərisi hər alçaq dama qonmaz yaxud şair olan bu ilhamın bacarıqlı bir rəssamı və duyğulu bir memarıdır. Şer kamanı əl ilə qayrılmış çalğı alətlərinə bəzənməz, bunun telləri şairin qəlbinin görünməyən telləridir.Yaxud bu tellərin səsi səmfonik orkestra səsi dəyil, bu səs demək həyat və təbiətin gözü ilə görünməyən, qulaqla eşitməyən canlı bir tablo habelə yaşayış tərzinin səmfoniyasıdır.

Şair olan bu incə səslərdən olduğu qədər muhtəşəm bir səs arayıb, onun parlaq tellərini gecə-gündüz və həftələr-aylarla qəlb evində bir ana balasın bağrına basan kimi tükənməz məhəbbət və cürətlə darayıb, ürək qanila kağız üzərinə calayar.

Bu kaman mahir ustad əlində özünü tam şəklində göstərər. Eşidəni valeh edib özünə sarı çəkər. Bu sazın incə, titrək səsi hər eşidəni düşünməyə dəvət edib, onu gah ağladar, gah güldürər. Bu saz həyatın acılı- şirinli hadisələrini olduğu kimi göstərərkən, bir saf, kələksiz güzgütək hər zaman həqiqəti aşkar edər.

Belə bir duyğuya, zövqə malik olan şair heç bir tapşırılan çərçivəyə qərar tapmaz.Yaxud ötəri olan şöhrət arxasında olmaz. O, bir qabaqcıl kimi, söz ordusunun önündə gedən bir əsgərdir. Onun yolu, fəxri, elin yolu və fəxridir. Öz ilhamı ilə oynayan ona xor baxıb ayaqlar altına salan şair, sanki öz varlığı ilə, eli, dili ilə oynayır. Sonunda belə sənətkarın yaratdığı əsər özündən qabaq ölüb aradan gedər.

_-_-_-_-_-_

Şair kimdir?

Şer yalnız incə bir sənət numunəsidir. Bu sənətin qayda və usullarını kitablarda tərif ediblər. Qafiyə nədir, əruz, hica və... amma görək bunların tam şəklində bilib yazan ustad nədən şer yaza bilmir, ya başqa bir həqiqətə toxunum. Rəhmətlik Yəhya yaxşı səsli tarlar düzəldib necə ki Varyus yaxşı viyolonlar. Nə Yəhya və nə Varyus heç biri tar ya viyolon çala bilməzdilər. Yuxarıda qeyd etdiyimizə görə şairlik başqa bir zövq istəyir ki ustad Şəhriyar bu zövqi belə təsvir edir "şair ola bilməzsən anan doğmasa şair" məncə ustadın dediyi yerli olsada bir neçə amillərə işarə gəlir.

Bizim sevgili ana yurdumuzda cox istedadlar varikən ana dilimizin yasaq olmağı səbəb olub ki bu istedadlar gül açmamış solublar. Yaxud dilimizin yazı qaydaları ərəb əlifbasına uyğun olmaması münasibətə dayir bizim zəngin ədəbiyyatımız ya çağdaş şerimiz hələ ki hələdir inkişaf yolun ocur ki var tapmayıb bu həqiqətə yanaşaraq görürük bizim şifahi xalq ədəbiyyatımız bu günkü cox əsərlərdən öndə qərar tapır. Cox yuxarı səthində savadlı olan Azərbaycanlı öz danışığın yazıb oxuya bilmir.

Şer incə gözəl bir çiçəyə bənzər. Bu çiçək o zaman daha artıq boya başa çatar ki onun torpağına, suvuna bir biliclər yetişir. Şair bu gülzarların bağbanıdır, o demişkən "bağın barı bağbandan keçər". Bu incə gül qaba əl, bel, külünk götürməz. Necə ki yuxarıda qeyd etdim kaman ki ustad saz çalan sazın tellərini kökləməmiş, çalmaz. Yoxsa hər simdən əcayib səslər yaranar. Ola bilər ki bu səslər bəzi naşı sənətkarın özünə xoş gələ, amma uzun müddətə onun zövqi həmişəlik uçub gedər. Daha bir də bu ilham Pərisi belənçi naşılar qəlbində yuva salmamağa and içər və gedib qonar bir dövlət quşu kimi həqiqi ilham, pak eşq və sədaqəti olan insan qəlbinin başına və bütün varlığını, könlünü, əbədi eşqini ona tapışırar.

_-_-_-_-_-_

Behruz Dövlətabadi (Çayoğlu)

++++++++++