Birləşmek insani görəvimizdir

Qardaşımın 7 yaşında oğlunun etiraz dolu sözləri ki deyirdi: “Yox ata, mən məktəbə getmək istəmirəm”, məni düşündürüb, yaddaşımı varaqlayib, keçmişə apardı! Hələ də 18 ildən sonra məktəbə getdiyim ilk günü çox yaxşı xatırlayıram.

6 yaşıma yenı ayaq qoymuşdum. Axı məktəbə getmək üçün çox tələsırdım və iki il boyu o gün olmaz idi ki mənı məktəbə göndərmək üçün anama yalvarmayaydım. Elə buna görə də anam 6 yaşım olunca adımı məktəbə yazdırmışdır.

Keçən günlərı xatırladıqca hər şey bir sınama pərdəsı kimi gözümdə canlanır. Yadıma gəlır bir gün anam mənı səsləyıb dedi: “Qızım sabah məktəblər açılır və sən bu axşam çox tez yatmalısan ki sabah səhər tez oyanıb və dərsə gedəsən”. Elə sevınmışdım ki axşam ərkəndən otaqıma gedıb və yatmaqa çalışdım. Amma heç cür yata bılmırdım, bir an əvvəl səhər olsun istəyirdim!

Xan nənəmın və anamın mənə öyrətdıklərı şerlərı dəfələrcə öz özümə təkrarladım, axı onları məktəbdə, hələ heç görmədiyim amma çox sevdiyim müəllımım və tanış olmadığım rəfiqələrim üçün oxumaq istəyirdim!... Sonra yuxu aləmı nə zaman mənı özünə sarı çəkmışdır heç xatırlamıram!...

“Pərı, qızım... oyan, səhər oldu... məktəbə gec qalarıq”... Bu səs anamın səsi idi... gözlərımı açıb dər hal yataqdan qalxıb və böyük həvəslə və sevınclə hazırlanmışdım. ...Anam sağollaşdı və getdı amma mən heç narahat olmadım, axı anam həmişə deyərdi ki “Bütün uşaqların məktəbdə bir başqa anaları daha var ki onun adı xanım müəllimdir! Bax elə bunun üçün də heç bir uşaq məktəbdən qorxmamalıdır, özünü yalnız hiss etməməlidir. Məktəb hər balaca uşaqın ikinci evidir”!

Rəfiqlərimlə tək tək tanış olub səbirsizliklə müəllimimi gözləyirdim. Sonunda gəldı! Amma çox qəribə bir şey oldu... Xanım müəllim ikinci anam mənım heç tanış olmadığım bir dildə danışmağa başladı! O qədər təccüblənmışdım ki heç bilmirdim nə edəm. Bəzi rəfiqələrim də o qəribə dildə danışmağa başladılar, bəzən də gülürdülər! Aman Allah necə də o gün özümü birdən yalnız hiss etmişdim.

Müəllim hamıdan nəsə soruşurdu. Öncə nə soruşduğun başa düşmürdüm, ancaq dostlarım cəvabında adların deyincə anladım ki hər kəsin ismin soruşur. Biraz sonra bir neçə rəfiqəmi lövhə qabağına aparıb və onlara özgə dildə bir sözlər dedi. Yenə əvvəldə heç bir şey anlamırdım amma dostlarım hər birisi sırayla bir şeylər oxudular və mən bildim ki oxuduqları yəqin ki şerdır.

...Bu özgə ortama elə tək qalmışdım ki o biraz əvvəlki sevincdən, həvəsdən heç bir əsər qalmamışdır. Anam, evimizi özləməyə başlamışdım!!! Başımı aşagı salıb fikrə dalmışdım ki birdən kənarımdakı rəfiqəm dedı: Pərı, müəllim sənı lövhəyə çagırır. Ürəyım çirpinmağa başladı. Titrəyən addımlarla lövhə qabağına getdim. Axır qorxa qorxa dedım: “xanım müəllim mən Siz danışdıgınız dili bacarmıram. Olar ki öz dilimizdə danışım?” Müəllim qaş qabağın düyünlədı və dedı: Yanı sən Farsca danışmağı bacarmırsan? ...Yavaşca cavab verdım: “Xeyr xanım müəllim, bacarmıram”, və daha qorxumdan heç başımı qaldırıb üzünə baxmadım. Müəllim bu dəfə uca səslə dedı: “Bəs sənın anan bu neçə ildə sənə nə öyrədıb? Bəs bilmirdi ki gərək Fars dilin öyrədə ki məktəbdə belə dilsiz qalmayasan?”

...Sankı boğulurdum, nəfəs çəkə bilmirdim. Gözlərım dolmüşdür və uca səslə ağlamaq istəyirdim amma ağlamadım çün ki atam həmişə mənə deyərdı ki: “Qızım, çalış ki hər çətinlikdə möhkəm dayanasan və sənı izləyən gözlər önündə ağlamayasan.” ...nədənsə üşüyürdüm və bir an əvvəl evımızə getmək istəyirdim.

Axır zəng idi və nəhayət anam mənı aparmağa gəldı. Qəfəsdən azad olmuş bir quş kimi anamın qollarının arasına qondum və ağlaya ağlaya dedım: “Ana can mən daha sabah məktəbə gəlmiyəcəyəm”.

...Evdə onları anama, atama danışdım və yenə də dedım ki bir daha məktəbə getmiyəcəyəm. Anam mənı bağrına basıb dedı: “Mənım balam sən əgər böyük insan olmaq istəyirsənsə heç vaxt izin vermiyəcəksən ki çətinliklər getdiyin yolda sənə mane olsunlar. Sən iradəli bir insan kimi her acıya dayanıb və lap yaxşı şəkildə yoluna dəvam etməlisən. Sən müəlliminə, rəfiqələrinə və hər kəsə göstərməlısən ki hər nəyi öyrənıb və bacara bilərsən.” Anama dedım: “Axı ana mən Fars dilin sevmirəm. Niyə bəs biz məktəbdə öz dilimizdə yazıb oxuya bilmirik?” Anam cavab verdı: “Qızım, bu səndən və məndən asılı deyıl. Təssüfl ki bizlər hələlik bu aciya dözməliyik!. Amma sənə söz verirəm ki bir gün ana dilində yazıb oxuyacaqsan.

Artıq o günlərdən illər keçıb, amma təssüf ki hələ də mənım ilk ildə məktəbdə çəkdiyim acıları, çətinlikləri indi bir çox evladlarımız yaşayır və görür! Elə biri də mənım qardaşımın oğlu ki keçən il ana məktəbdə, Türk dilində, Ana dilimizdə şer oxuduğu üçün müəllimi tərəfindən elə təhqır olunub və cəzalanıb ki indi daha dərsə getmək istəmir!

İndi mən üz tuturam Azərbaycan xalqına və soruşuram: Nə qədər səbir, nə qədər təhəmmül? Nə qədər saymamazlıq, nə qədər görməməzlik? Artıq bu qədər taptalanmaq yetməz mi? Haqqlarımızın əzilməsin nə zamana kimi səssizcə izləyəcəyik? Evladlarımızın təhqır olduğun, dillərinin kəsilməsin nə vaxta kimi görüb və dinməyəcəyik?

Bu görməməzlik, bu əl əl üstə qoymaq Azərbaycanın qeyrətlı xalqına yaraşan bir hərəkət mi?... Nəyi, kimi, hansı bir ilahi yardımı gözləyirik? İllərcə insafsızca, namərdcəsınə bizdən alınan ən doğal haqqlarımızın almaqın kimdən tələb edır, kimdən gözləyirik?... Bizdən başqa kim bilər, kim başa düşər ki bizim dərdlərimizi, acılarımızı? Bizdən başqa kim eşidə bilər ki boğulan səsimizi, fəğanımızı? Bizdən başqa kim bizə dost ola bilər? Türkdən başqa Türkə kim yar, kim arxa ola bilər ki?

Bəs nədir bu ayrılıqlar, nədir bu susmaq? Niyə birləşmirik? Niyə arxa arxaya verıb kökümüzü yer üzündən sökməyə çalışanlara qarşı gəlmirik? Niyə kimliyimizi, dilimizi, istiqlalımızı yox etmək istəyən düşməni birləşib yox etmirik?

Gəlin ulu qəhrəmanlarımızın, bu torpaq, bu millət uğrunda canların fəda eyləyənlərın qanların yerdə qoymayaq. Artıq oyanmaq, birləşmək zamanıdır.

Azərbaycan xalqı hər zaman istədiyin əldə edıb və edəcək, yetər ki iradə etsin və istəsin elə bunun üçün də əsirlərlə adımız, Azərbaycan şanlı adı dillərdə olub yenə də olacaqdir. Unudmayaq ki bizlər gələcək nəsilin səadətı üçün, evladlarımız üçün birləşməliyik ki bu bizim insani görəvimizdir.

Pərı (Sarı Gəlin) - 28 İyul 2005

++++++++++